معاويه در تمام مدت دوازده سال حكومت عثمان همچنان حاكم مناطق مذكور بود . و در اين مدت باز هم پايه‌هاى قدرت خويش را استوارتر ساخت . معاويه و قتل عثمان سياست‌هاى نادرست عثمان و به كارگيرى خويشان خود در پست‌هاى كليدى و اختصاص دادن بيت‌المال به بنى اميّه و رواج تبعيض و فقر در جامعه ، مسلمانان را به خشم آورد . و سرانجام با يك شورش عمومى ، مدتى خانهء عثمان را محاصره كردند و سپس او را كشتند . قتل عثمان سكوى پرشى بود براى معاويه جهت دستيابى به قدرت ؛ او بيشترين سود را از قتل عثمان برد . معاويه با قدرتى كه داشت به راحتى مىتوانست عثمان را از مهلكه نجات دهد ؛ امّا به صورت نمايشى ، در پاسخ استمداد عثمان ، يك ستون نظامى را به سمت مدينه فرستاد و به فرمانده آن دستور داد كه وقتى به « ذى خشب » « 1 » رسيدند ، در آنجا توقف كرده منتظر دستور ثانوى او باشد . آنان در « ذى خشب » آن قدر در انتظار دستور ثانوى منتظر ماندند تا عثمان كشته شد . آنگاه معاويه آنان را به شام فراخواند . « 2 » « يعقوبى » مىنويسد : معاويه با يك لشكر دوازده هزار نفرى تا مرز شام حركت كرد و سربازان را در آنجا متوقف ساخته نزد عثمان رفت . عثمان از او پرسيد چه قدر نيروى نظامى آورده‌اى ؟ او گفت : « آمده‌ام تا از نظرت آگاه شوم و بعد برگردم و كمك بياورم . » عثمان گفت : « نه به خدا سوگند ! مىخواهى من كشته شوم ، آنگاه خونخواهى مرا دستاويز قرار دهى ! زود برگرد و مردم را بياور . » معاويه بازگشت و به مدينه برنگشت تا آنكه عثمان كشته شد . « 3 »

--> ( 1 ) - « ذى خشب » يك شب مسافت تا مدينه فاصله داشت ( معجم البلدان ، ج 2 ، ص 372 ) . ( 2 ) - شرح نهج‌البلاغه ، همان ، ج 16 ، ص 154 . ( 3 ) - تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 165 .